مقداد از مهاجران به حبشه بود . « 1 » او به شدت به اهل بيت پيامبر ( ص ) ، به ويژه على ( ع ) عشق مىورزيد و از كسانى بود كه بعد از حادثه سقيفه با ابوبكر بيعت نكرد . او در ماجراى شوراى شش نفره ، بر خليفه عيب گرفت و عبدالرحمان بن عوف را به دليل رأى به عثمان مورد عتاب قرار داد و گفت : به خدا قسم با اهل بيت پيامبرتان بد رفتار كرديد ! عجب از قريش كه عالم‌ترين ، عادل‌ترين و با تقواترين فرد را براى خلافت رها كرد و ديگرى را به خلافت برگزيد ! به خدا قسم اگر يارانى داشتم ، اين چنين نمىشد ! « 2 » افزون بر افراد پيش گفته ، افراد ديگرى از صحابه پيامبر اكرم ( ص ) بودند كه در زمان حيات آن حضرت ، به على ( ع ) عشق مىورزيدند و تأكيدهاى پيامبر ( ص ) را دربارهء على ( ع ) به ياد داشتند . از اين رو ، پس از رحلت پيامبر ( ص ) ، على ( ع ) را امام خود مىدانستند و به نشر و تبليغ آنچه على ( ع ) دوست داشت مىپرداختند . فعاليتهاى آنان در دوره‌هاى مختلف ، چهره‌هاى متفاوتى داشت و در دوره خليفه سوم ، به دليل مجاهدتهاى آنان ، بينش تشيع از تسنن تمييز يافت و تفكيك شد و بسط و توسعه پيدا كرد . به طور خلاصه ، سه دوره مشخص براى تحولات انديشه شيعى به وجود آمده است : 1 . دوره تكوين انديشه‌هاى سياسى ، اعتقادى شيعه ؛ 2 . دوره تمييز و تفكيك بينش تشيع از تسنن ؛ 3 . دوره بسط انديشه‌هاى تشيع با مجاهدت و كوشش اصحاب پيامبر ( ص ) و ياران على ( ع ) . پرسش 1 . نظر ابوحاتم رازى را دربارهء زمان بروز واژه « شيعه » و افرادى كه به اين نام مشهور شدند بنويسيد . 2 . پيامبر ( ص ) هنگام وفات خود براى تثبيت شيعه چه قصدى داشت و چرا عملى نشد ؟ 3 . منشأ اختلاف بين مسلمانان از چه زمانى شروع شد و چرا ؟ 4 . اركان اربعه شيعه در زمان پيامبر و پس از آن چه كسانى بودند ؟ 5 . سلمان فارسى پس از جريان سقيفه چه فرمود و معناى آن چيست ؟

--> ( 1 ) . الطبقات الكبرى ، ج 3 ، ص 119 ؛ تاريخ الطبرى ، ج 11 ، ص 506 . ( 2 ) . مروج الذهب . . . ، ج 2 ، ص 343 ؛ شرح نهج‌البلاغه ، ج 1 ، ص 164 .